Beyniniz Hayatınızı Nasıl Şekillendirir?

Birçoğu kişi için Yapay Zekâ dendiğinde akla “Acaba robotlar bizi ele geçirecek mi?” sorusu; benimse aklıma Cem Yılmaz’ın “Benim şarja taktığım alet beni nereye ele geçiriyor !” lafı. Çalışma alanım gereği epeyce bir zamandır işin biraz daha özü: “Makinler nasıl öğrenir?”, “Yapay zekâ nasıl elde edilir?” gibi sorularla muhatabım. Bu soruların mühendislik, matematik, istatistik gibi bilimlerden pek çok araştırmacı tarafından verilebilecek farklı cevapları halihazırda bulunurken, insan gibi düşünen ve insan gibi karar verebilen makineleri (yani bilgisayarları) geliştirebilmenin ortak paydası aslında henüz sırları tam anlamıyla keşfedilememiş olan insan beyni yapı ve işleyişine dayanıyor.

İşte Uzman Dr. Ece Balkuv‘un, yapay zekâ üzerine çalışsın/çalışmasın gizemlerle dolu beynimiz hakkında pek çok kişinin büyük bir zevkle okuyabileceği “Beyniniz Hayatınızı Nasıl Şekillendirir?” kitabını okudum ve aklımda kalan, çarpıcı bulduğum birkaç noktayı paylaşmak istedim.

Continue reading

Yeni Dünya Yeni Ağ

Bir kitap serüveni daha sona erdi. Cem Hoca’nın yeni kitabı “Yeni Dünya Yeni Ağ”, Twitter’da paylaşılan bir tweette de dikkatimi çektiği üzere güzel bir girişle başlıyor: “Ben karanlık çağları hatırlıyorum. Adam başına bir bilgisayar düşerdi, onu da kafatasımızın içinde taşırdık“.

Başlarda “acaba biraz konuya ilişkin bilgi sahibimi olmalıydım?” diyebilirsiniz, çünkü termodinamiğin temel yasaları yardımıyla (ki fiziği seven biri olarak oldukça ilginç buldum) Boole, Turing ve Shannon (ve önemli birçok biliminsanı) ile bilgisayarların ortaya çıkışını ve bilgi kavramını yeniden keşfedecek, kuantum fiziği ile ilgili genel bilgiler ve kuantum bilgisayarların temel mantığını da bulacaksınız. Nispeten karmaşık konular basit örneklerle sadeleştirilmiş. Kitabın özellikle 5. Bölümü “Yeni Ağ”dan itibaren internet, sosyal medya, blockchain, sağlıkta yapay zekânın etkileri gibi pek çok güncel konu sürükleyici bir biçimde anlatılmış. Son bölümde ise gelecekte bizi bekleyen olası yenilikler mevcut. Kitabın sonunda okuma önerileri de verilmiş.

Herkese şimdiden iyi okumalar diliyorum.

Blink! Blink! Blink!

Blink! İstanbul’da Outliers ile başladığım maceranın yazarından yeni bir kitap tavsiye olunur. Kitapta hani “bilinç dışı” diye tabir edilen, içimizden gelen o davranışlara yer verilmiş. Kimi zaman üzerinde düşünmeden verdiğimiz o kararlara (kimi zaman bilimsel araştırma kapsamında) farklı örnekler sunulmuş. Psikolog John Gottman ve evli çiftlerle yaptığı deneylerde, çiftlerin 15’dklik konuşmasından %90, bir saatlik konuşmasından ise %95 oranında gelecek 15 yıl içinde hala evli olup olmayacaklarını doğru tahmin edebiliyor. II. Dünya Savaşı’nda Alman frekanslarını dinleyen alıcıların artık hangi frekansı kimin gönderdiğini anlayabilme durumları, ünlü tenis koçu Vic Braden’in iki serviste başarısız olacak oyuncuları (çifte hata) 17’de 16 doğru tahmin etmesi.. işte ama nasıl ??? Zihin okuma, Duchenne gülümsemesi, yüzümüzün neler anlattığı… iste hepsi ve daha fazlası bu kitapta !

Süper Zeka

Aylardır takılıp kaldığım bu kitap! İnsanların belki de icat edeceği son yapay zeka olarak gördükleri bir “Süper Zekâ”nın geliştirilmesi sürecini, geliştirilmesi durumunda insanlığın başına gelebilecek olayı iyi ve kötü senaryoları ve daha pek çoğunu Nick Bostrom yazmış… çok şükür bitirebildim! Çok şükür diyorum, çünkü bu kadar fazla olmayan bir şey üzerinden konuşmak bana göre değilmiş. Arada günümüz teknolojisinden yola çıkarak anlatımlarda bulunsa da pek sevemedim. Belki kitabın çevirisini okuduğum için de bu hisse kapılmış olabilirim. Neyse… Ben artık David Eagleman serilerime artık dönebilirim.

Makine Olmak

İşte Mark O’Connell’in Makine Olmak kitabı! Bu kitabı yağmurun bastırmasıyla rehin kaldığım kahvecide neredeyse yarıladım sayılır. İçinde tam da kitabın üzerinde yazdığı gibi çoğunlukla yapay zekâya fütürist yaklaşımları, yapay zekânın geleceğini tartışırken bilmeniz gereken “transhumanizm”, “beyin emülasyonu”, “konnektomi”, “tekillik”, “kriyonik bekleme” gibi birçok terimin ne anlama geldiğini öğreniyorsunuz. Max More, Ray Kurzweil, Nick Bostrom, Randal Koene, Miguel Nicolelis, Ed Boyden gibi pek çok biliminsanı / fütüristle tanışabiliyorsunuz. Alcor Yaşam Uzatma Vakfı’na, Oxford İnsanlığın Geleceği Enstitüsü, Berkeley Makine Zekâsı Araştırma Enstitüsü gibi araştırma merkezlerinin varlığını keşfediyorsunuz. Şimdilik (sadece yarısına kadar gelebildiğimden) yapay zekânın geleceği konusunda ufuk açacağına inandığım bir kitap olarak tavsiye ediyorum.